Λευκωσία: Ουσιαστικότερη κρατική συνδρομή προς ενίσχυση της ανάπτυξης της κυπριακής βιομηχανίας που θα μεταφράζεται σε λιγότερη γραφειοκρατία μέσω της απλοποίησης των διαδικασιών, περαιτέρω μείωση της τιμής του βιομηχανικού ηλεκτρικού ρεύματος, πιο γενναιόδωρα φορολογικά κίνητρα, διευκολύνσεις στη χρηματοδότηση και ενίσχυση των χορηγιών για εξαγωγές, είναι μερικά από τα ζητήματα που εγείρουν οι βιομήχανοι με αποδέκτη την κυβέρνηση και ειδικότερα το Υπουργείο Εμπορίου και Βιομηχανίας.

Οι προτάσεις των βιομηχάνων και τα προβλήματα της βιομηχανίας αναδύονται μέσα από την έρευνα που διεξήγαγε η ΟΕΒ, ανάμεσα σε 124 μικρομεσαίες επιχειρήσεις (ΜμΕ) και μεγάλες βιομηχανίες μέλη της.

Πρόκειται για την πρώτη έρευνα της ΟΕΒ, αντικείμενο της οποίας είναι η καταγραφή των προβλημάτων που φρενάρουν τη βιομηχανία και αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς είναι μετά την έξοδο από το μνημόνιο. Η έρευνα καλύπτει όλο το φάσμα της βιομηχανικής δραστηριότητας (μεταλλοβιομηχανίας, ξυλουργικών κατασκευών, υαλοβιομηχανίας, μωσαϊκών και μαρμάρων, τροφίμων και ποτών, κατασκευής ηλιακών θερμοσιφώνων κ.λπ.). Οι βιομήχανοι απάντησαν σε ερωτηματολόγια κατά την περίοδο 11.11-9.12.2016.

Πιο συγκεκριμένα, τα κυριότερα προβλήματα που «πνίγουν» την εγχώρια βιομηχανία, όπως αξιολογήθηκαν από τον βιομηχανικό κόσμο, καταγράφονται ως εξής:

● Κρατική γραφειοκρατία, 82,6%: Γίνεται λόγος για δαιδαλώδεις και χρονοβόρες διαδικασίες για ζητήματα αδειοδότησης (πολεοδομικές άδειες, χορηγίες κ.λπ.).

● Κόστος ηλεκτρικού ρεύματος, 73,9%: Παρά την αισθητή μείωσή του, όπως αναγνωρίζεται, εντούτοις εξακολουθεί να αποτελεί σημαντικό στοιχείο περιορισμού της δυναμικής της βιομηχανίας, αφού είναι συγκριτικά υψηλότερο ανταγωνιστικών χωρών

● Ενίσχυση υποστήριξης για εξαγωγές, 65,2%: Βελτίωση σχεδίων κινήτρων για διείσδυση σε νέες αγορές, κυρίως Μέση Ανατολή και Ιράν.

«Η προώθηση των εξαγωγών είναι στόχος μεγάλης σημασίας για την ΟΕΒ δεδομένου και του μικρού μεγέθους της εγχώριας αγοράς», δηλώνει ο Αντώνης Φραγκούδης, διευθυντής Τμήματος επιχειρηματικής ανάπτυξης και οικονομίας της Ομοσπονδίας. Προς την κατεύθυνση αυτή, σημειώνει ο εκπρόσωπος της ΟΕΒ, κρίνεται αναγκαία η συστηματικότερη ενημέρωση του βιομηχανικού κόσμου από τους εμπορικούς ακόλουθους της Κύπρου και άλλες εμπλεκόμενες Αρχές, αναφορικά με τις προκηρύξεις προσφορών στο εξωτερικό και για τη διοργάνωση εμπορικών εκθέσεων που αποτελούν βήμα παρουσίασης κυπριακών προϊόντων. 

● Προβλήματα δανειοδότησης και χρηματοδότησης, 60,9%: Ο δανεισμός παραμένει συγκριτικά ακριβός. Πάγιο αίτημα των βιομηχάνων είναι η ουσιαστική μείωση του κόστους δανεισμού σε επίπεδο που να μην ξεπερνά αυτό που επιβαρύνονται οι αντίστοιχες επιχειρήσεις στην ΕΕ.   

Πώς αντιμετωπίζονται τα προβλήματα της βιομηχανίας; 

Σε οκτώ σημεία συνοψίζονται οι βασικές βιομηχανικές εισηγήσεις, επί των οποίων το κράτος καλείται να προωθήσει για αναθέρμανση της βιομηχανικής ανάπτυξης. Ειδικότερα, οι εισηγήσεις των βιομηχάνων αποτυπώνονται στις ακόλουθες:

● Αποτελεσματικότερη εφαρμογή της νομοθεσίας για περιορισμό των εκτός προτύπων εισαγωγών προερχόμενων κυρίως από τρίτες χώρες.  

● Βελτίωση σχεδίων παραχώρησης χορηγιών για τεχνολογική αναβάθμιση και φορολογικών κινήτρων για αγορά εξοπλισμού, έρευνα και καινοτομία. 

● Business Cluster development: εισαγωγή κινήτρων για συγχώνευση βιομηχανιών για δημιουργία συστάδων και ανάπτυξη συνεργασιών μεταξύ μονάδων.

● Ανάγκη δημιουργίας branding της Κύπρου και προώθησής του «Made in Cyprus». Η εισαγωγή αυτού του στοιχείου εκτιμάται ότι θα βοηθήσει τόσο στην εξωστρεφή διάθεση των προϊόντων όσο και στην εγχώρια.

● Υποστήριξη για μεγαλύτερη απορρόφηση ευρωπαϊκών κονδυλίων. 

● Προώθηση σχεδίου αυτοπαραγωγής ενέργειας με βάση τις ανάγκες της βιομηχανίας.

● Ενθάρρυνση παραγωγής νέων προϊόντων.

● Μείωση του ελάχιστου μισθού στα επίπεδα άλλων αναπτυσσόμενων χωρών της ΕΕ.

Βιομηχανική πολιτική με ορίζοντα το 2020

Την ανάγκη εκπόνησης μακροπρόθεσμης βιομηχανικής πολιτικής υποβάλλει η ΟΕΒ, σημειώνοντας ότι οικονομία χωρίς εύρωστη βιομηχανία δεν νοείται.  

«Η κυπριακή βιομηχανία έχει υποστεί μεγάλο πλήγμα συνεπεία της κρίσης και το στοίχημα στη μεταμνημονιακή εποχή είναι η δημιουργία ενός ευνοϊκού πολυεπίπεδου νομοθετικού και όχι μόνο πλαισίου, που θα επιταχύνει τη δυναμικότερη επανεκκίνηση και αναθέρμανσή της», δήλωσε ο διευθυντής του τμήματος επιχειρηματικής ανάπτυξης και οικονομίας της ΟΕΒ, προσθέτοντας ότι «το μικρό μέγεθος της κυπριακής αγοράς δημιουργεί ανυπέρβλητα προβλήματα τα οποία επιβάλλουν, όχι μόνο τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας του εγχώριου βιομηχανικού προϊόντος, αλλά και ενίσχυση του εξαγωγικού προσανατολισμού της βιομηχανίας». 

Η συνεισφορά της βιομηχανίας στο ΑΕΠ υπολογίζεται γύρω στο 8% και στόχος μέχρι το 2020 είναι η αύξησή του στο 12%. 

Η μελλοντική πορεία της βιομηχανίας αποτελεί αντικείμενο μελέτης από την Κυβέρνηση. Η ΟΕΒ συμμετέχει στην Τεχνική Επιτροπή του Υπουργείου Εμπορίου και Βιομηχανίας, με όρους εντολής τη διαμόρφωση στρατηγικής βιομηχανικής πολιτικής με χρονικό ορίζοντα το 2020. Ο σχεδιασμός επικεντρώνεται στη διαμόρφωση ενός πλαισίου που θα περιλαμβάνει συγκεκριμένες πολιτικές παρεμβάσεις και μέτρα, η υλοποίηση των οποίων θα συμβάλει καθοριστικά σε δυναμικότερο μπάσιμο της βιομηχανικής ανάπτυξης. 

Εξαιρετικά δυσεύρετοι οι καταρτισμένοι τεχνίτες
 
Ένα από τα προβλήματα που ιεραρχείται υψηλά από τους βιομήχανους, τέταρτο στη σειρά αξιολόγησης με 60,9%, είναι η εξεύρεση επαρκώς καταρτισμένου προσωπικού. Οι βιομήχανοι δήλωσαν ότι αντιμετωπίζουν μεγάλη δυσκολία στην εξεύρεση καταρτισμένου εργατικού δυναμικού (συγκολλητές, εργοδηγοί, επιστάτες κ.λπ.), για στελέχωση των μονάδων τους.  

Κληθείς να σχολιάσει την έλλειψη ποιοτικά καταρτισμένου δυναμικού, ο κ. Φραγκούδης αναγνώρισε ότι το πρόβλημα είναι υπαρκτό και πιεστικό.

«Παρατηρείται ένα μεγάλο κενό ως αποτέλεσμα της υποβάθμισης της τεχνικής εκπαίδευσης εδώ και χρόνια και της διαχρονικής παραγνώρισης των τεχνικών σχολών, που σε συνάρτηση με την κατάργηση του ΑΤΙ, που πρόσφερε υψηλού επιπέδου καταρτισμένα στελέχη τα οποία μπορούσαν να ανταποκριθούν στις ανάγκες της βιομηχανίας, φτάσαμε σήμερα να αντιμετωπίζουμε ανεπαρκή τροφοδότηση της βιομηχανίας με τεχνίτες οι οποίοι θα διαθέτουν δεξιότητες προσαρμοσμένες στις εξελικτικές ανάγκες της τοπικής βιομηχανίας», υποδεικνύει ο διευθυντής της ΟΕΒ.

Σε μια περίοδο που οι οικονομικές συνθήκες και τα δεδομένα μεταβάλλονται συνεχώς, συμπληρώνει ο κ. Φραγκούδης, επιβάλλεται όπως όλοι οι εμπλεκόμενοι φορείς εστιάσουν στην ανάγκη αναστροφής αυτής της κατάστασης και ληφθούν τέτοια δραστικά μέτρα ικανά να προσελκύσουν νέους και δη άνεργους να καταρτιστούν ή να επανακαταρτιστούν μέσω προγραμμάτων, ώστε να αποκτήσουν εκείνες τις γνώσεις και δεξιότητες για θέσεις εργασίας που έχει ανάγκη η κυπριακή βιομηχανία».
 
Να δοθεί προοπτική στη βιομηχανία
Διαχρονικά και χιλιοειπωμένα τα πλείστα των προβλημάτων που φρενάρουν τη βιομηχανική ανάπτυξη. Πόσες Κυβερνήσεις, πόσοι υπουργοί Εμπορίου και Βιομηχανίας ήρθαν και παρήλθαν; Πόσες επίσημες εξαγγελίες, πόσες βουλευτικές κορώνες δεν ακούσαμε τις τελευταίες δεκαετίες; Πόσες υπερτιμημένες μελέτες έγιναν και πόσα οικονόμησαν οι ειδικοί; Πόσες από τις κατά καιρούς προτάσεις υλοποιήθηκαν; Είναι βέβαια και μια μερίδα βιομηχάνων που συνήθισε στην αφράτη κρατική θαλπωρή. Θέλει να της ανοίγουν δρόμο, υπό τον φόβο της ανάληψης επιχειρηματικής πρωτοβουλίας. Αλλά τα κέρδη δικά της. Καταληκτικά, μια οικονομία δεν μπορεί να χαρακτηριστεί βιώσιμη και ισχυρή αν δεν διαθέτει βιομηχανία με μακροπρόθεσμο σταθερό βηματισμό προοπτικής.
 
Γράφει: Αντωνία Λαμπράκη